📢 Konwent Marszałków Województw RP apeluje o automatyczną waloryzację dofinansowań do wynagrodzeń pracowników z niepełnosprawnościami.

24 czerwca 2026 r. Konwent Marszałków Województw RP przyjął stanowisko wzywające Rząd do powiązania wysokości dofinansowania PFRON (SODiR) ze wzrostem płacy minimalnej. Celem jest zapewnienie stabilnego funkcjonowania m.in. zakładów aktywności zawodowej (ZAZ), zakładów pracy chronionej, firm na otwartym rynku pracy a przede wszystkim utrzymanie miejsc pracy dla osób z niepełnosprawnościami.

Brak systemowej waloryzacji oznacza coraz większe obciążenia dla pracodawców i realne zagrożenie dla dalszego funkcjonowania wielu zakładów. Proponowane rozwiązanie to inwestycja w aktywność zawodową, społeczną i bezpieczeństwo zatrudnienia osób z niepełnosprawnościami.

Jako Przedstawiciele Pracodawców Osób z Niepełnosprawnościami – FPP oraz Sieradzka-PEFRON – z satysfakcją przyjmujemy fakt, że również Konwent Marszałków Województw RP dostrzegł ten narastający problem. Mamy nadzieję, że zarówno to stanowisko, jak i przyjęta przez Radę Dialogu Społecznego uchwała o przywrócenie finansowania dofinansowań z Budżetu Państwa w wysokości 30%, przyczynią się do podjęcia konkretnych działań legislacyjnych przez Rząd.

To ważny krok w kierunku stworzenia trwałego, przewidywalnego i sprawiedliwego systemu wsparcia, który pozwoli chronić miejsca pracy osób z niepełnosprawnościami i zapewni stabilność pracodawcom realizującym tę ważną misję. ♿🤝

 

STANOWISKO NR 8
KONWENTU MARSZAŁKÓW WOJEWÓDZTW RP
z dnia 24 czerwca 2026 r.
w sprawie zwiększenia dofinansowania do wynagrodzeń pracowników
z niepełnosprawnościami zatrudnionych m.in. w zakładach aktywności zawodowej poprzez
wprowadzenie mechanizmu automatycznej waloryzacji wraz ze wzrostem minimalnego
wynagrodzenia za pracę

Konwent Marszałków Województw RP w obliczu wzrostu liczby osób z niepełnosprawnościami
w Polsce uznaje za konieczne dążenie do wprowadzenia zmian legislacyjnych, które umożliwią
wyrównanie szans w aktywizacji społecznej i zawodowej tej grupy społecznej.

W związku z powyższym, mając na uwadze konieczność zapewnienia stabilnych warunków
funkcjonowania osób z niepełnosprawnościami na otwartym rynku pracy, w zakładach
aktywności zawodowej (ZAZ), Zakładach Pracy Chronionej (ZPCh) oraz utrzymania obecnych
miejsc pracy, apelujemy do Rządu Rzeczypospolitej Polskiej o podjęcie działań legislacyjnych
zmierzających do dostosowania systemu dofinansowań do aktualnych realiów
społeczno-ekonomicznych oraz wprowadzenia mechanizmu automatycznej waloryzacji
dofinansowania do wynagrodzeń pracowników z niepełnosprawnościami wypłacanego
w ramach Systemu Obsługi Dofinansowań i Refundacji (SODiR).

W ostatnich latach obserwowany jest dynamiczny wzrost minimalnego wynagrodzenia
za pracę, który — choć społecznie uzasadniony — powoduje jednocześnie znaczący wzrost
kosztów funkcjonowania m.in. w ZAZ, ZPCh. Wysokość dofinansowania do wynagrodzeń osób
z niepełnosprawnościami nie wzrasta jednak w sposób proporcjonalny do ustawowego
wzrostu płacy minimalnej, co prowadzi do systematycznego zwiększania obciążeń
finansowych pracodawców zatrudniających osoby z niepełnosprawnościami.

Szczególną rolę w systemie odgrywają zakłady aktywności zawodowej, które realizują
szczególnie ważną funkcję społeczną i rehabilitacyjną, umożliwiając osobom
z znacznymi i umiarkowanymi niepełnosprawnościami aktywizację zawodową, społeczną
i przygotowanie do funkcjonowania na otwartym rynku pracy. Stabilność finansowa tych
podmiotów jest warunkiem utrzymania istniejących miejsc pracy oraz dalszego rozwoju
systemu zatrudnienia wspomaganego.
Brak mechanizmu waloryzacji dofinansowania skutkuje pogłębianiem trudności finansowych
zakładów aktywności zawodowej, ograniczaniem możliwości zatrudniania nowych
pracowników z niepełnosprawnościami, koniecznością znacznego zwiększenia udziału
środków pochodzących z działalności ZAZ w finansowaniu kosztów funkcjonowania oraz
ryzykiem ograniczenia działalności części zakładów lub utraty przez nie płynności finansowej.

W związku z powyższym Konwent Marszałków Województw RP postuluje o:
1. dostosowanie systemu dofinansowań do aktualnych realiów
społeczno-ekonomicznych;
2. wprowadzenie systemowego mechanizmu waloryzacji kwot dofinansowania do
wynagrodzeń pracowników z niepełnosprawnościami zatrudnionych w zakładach
aktywności zawodowej;
3. powiązanie wysokości dofinansowania SODiR z poziomem minimalnego
wynagrodzenia za pracę, w sposób zapewniający automatyczne dostosowanie
wysokości wsparcia do zmian kosztów pracy;
4. zapewnienie stabilności systemu finansowania poprzez wprowadzenie rozwiązań
o charakterze trwałym, eliminujących konieczność doraźnych decyzji legislacyjnych;
5. dokonanie zmian w przepisach regulujących funkcjonowanie systemu wsparcia
realizowanego przez PFRON.

Konwent Marszałków Województw RP podkreśla, że proponowane rozwiązanie stanowi nie
tylko wsparcie dla funkcjonowania zakładów aktywności zawodowej, ale przede wszystkim
inwestycję w aktywność zawodową i społeczną osób z niepełnosprawnościami oraz realizację
konstytucyjnej zasady solidarności społecznej. W załączniku nr 1 do niniejszego stanowiska
przedstawiono analizę wzrostu minimalnego wynagrodzenia w ostatnich latach względem
wzrostu refundacji SODiR w odniesieniu do stopnia znacznego oraz pożądany poziom
refundacji wynagrodzeń osób z niepełnosprawnościami w ZAZ.

Zakłady aktywności zawodowej stanowią istotny element systemu wsparcia osób
z niepełnosprawnościami, a ich prawidłowe funkcjonowanie wymaga adekwatnego
i stabilnego finansowania ze środków publicznych. Brak wprowadzenia postulowanych zmian
może skutkować ograniczeniem liczby miejsc pracy dla osób z niepełnosprawnościami oraz
pogłębieniem ich wykluczenia społecznego i zawodowego.
Aktualna sytuacja prowadzi do pogorszenia warunków funkcjonowania tych jednostek,
ograniczenia możliwości utrzymania zatrudnienia oraz zmniejszenia potencjału realizacji ich
podstawowej misji, jaką jest rehabilitacja zawodowa i społeczna osób
z niepełnosprawnościami.
Przewodniczący
Konwentu Marszałów Województw RP

Szymon Ogłaza
Stanowisko otrzymują:
1. Pan Karol Nawrocki — Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej

2. Pan Włodzimierz Czarzasty — Marszałek Sejmu
3. Pani Małgorzata Kidawa-Błońska — Marszałek Senatu
4. Pan Donald Tusk — Prezes Rady Ministrów
5. Pani Agnieszka Dziemianowicz-Bąk — Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
6. Pani Maja Nowak — Pełnomocnik Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych, Sekretarz Stanu
w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
7. Pani Małgorzata Lorek — Prezes Zarządu PFRON
8. Pani Janina Sagatowska — Przewodnicząca Senackiej Komisji Rodziny, Polityki Senioralnej
i Społeczne

Stanowisko do pobrania ze strony: https://konwent.opolskie.pl/node/198

Opracowanie: Zespół Sieradzka-PEFRON